Η κυβέρνηση του μετέπειτα δικτάτορα Μεταξά, που προετοίμαζε την εγκαθίδρυση του ανελεύθερου καταπιεστικού καθεστώτος της 4ης Αυγούστου 1936, αντί να τιμωρήσει τους πρωταίτιους που είχαν αιματοκυλήσει τους απεργούς της Θεσσαλονίκης, σκορπώντας 12 νεκρούς και εκατοντάδες τραυματίες, κυρίως τον αιμοβόρο αστυνομικό διευθυντή Ντάκο, εστίασε στη δίωξη των συνδικαλιστών, πρωτίστως των κομμουνιστών, φυλακίζοντάς τους στις εφιαλτικές από κάθε άποψη φυλακές της Ακροναυπλίας. Και τα όργανα του δικτατορικού καθεστώτος, με πρώτο και καλύτερο τον υπουργό Ασφάλειας Μανιαδάκη, αντί να αφήσουν ελεύθερους τους δεσμώτες μετά την κατάληψη της χώρας από τους Γερμανούς, φρόντισαν να τους παραδώσουν «πεσκέσι» σ΄υτούς, με τις γνωστές συνέπειες που οδήγησαν στην εκτέλεση των 200 στην Καισαριανή.
Σαν ένα κεράκι στη μνήμη τους, παραθέτουμε στη συνέχεια τα ονόματα με σύντομο βιογραφικό για την καθένα και φωτογραφία τους, όπου μπορέσαμε να βρούμε μετά από έρευνα, πρωτίστως στο πλούσιο αρχείο μας.
Αστυφίδης Γιώργος,
 |
| Γιώργος Αστυφίδης |
Βεκίδης Ζαφείρης
 |
| Ζαφείρης Βεκίδης |
Δαλδογιάννης Σταμάτης Γεννημένος το 1892 στη Θράκη, εγκαταστάθηκε η οικογένειά του στη Δράμα μετά τη Μικρασιατική καταστροφή. Αργότερα μετακόμισε στη Θεσσαλονίκη όπου εργάζονταν ως σερβιτόρος. Εντάχθηκε στο ΚΚΕ και ασχολήθηκε με το συνδικαλισμό για να αναδειχθεί στη θεση του Ειδικού Γραμματέα του σωματείου καφεζυθεστιατορίων. Για τη συνδικαλιστική και πολιτική του δράση εξορίστηκε στον Άη Στράτη το 1935. Στις 23-6-1936, μετά τα γεγονότα του Μάη 1936 συνελήφθη εκ νέου στη Θεσσαλονίκη και φυλακίστηκε στην Ακροναυπλία.
Καμτσίκης Νίκος του Αναστασίου. Ιδιωτικός υπάλληλος από τη Θεσσαλονίκη, συνδικαλιστής στο σωματείο των Εμποροϋπαλλήλων. Ακροναυπλιώτης.
Καραβοκυρός Διαμαντής. Γεννήθηκε το 1895 στους Σπαθαραίους Σάμου. Εργάτης γης. Στέλεχος του ΚΚΕ. Επανειλημμένα εκτοπίστηκε για την επαναστατική του δράση, το 1930 πιάστηκε και εκτοπίστηκε στην Τσαρίτσανη, όπου βρέθηκε επικεφαλής της καθόδου των αγροτών στην Ελασσόνα, που πέτυχαν να αποσπάσουν καλαμπόκι. Εκτελεστικός επίτροπος της πανεργατικής ένωσης ‘Πρόοδος’. Αργότερα μετακόμισε στη Θεσσαλονίκη. Υποψήφιος βουλευτής Θεσσαλονίκης και Κατερίνης με το ΕΜΕΑ στις εκλογές του 1933. Το 1935 εξόριστος στον Άη Στράτη στη συνέχεια φυλακή στην Ακροναυπλία.
Καράσσο Μωυσής. Εβραίος από τη Θεσσαλονίκη. Υποδηματεργάτης. Πήρε μέρος στα γεγονότα του Μάη του 1936 και αμέσως μετά την επιβολή της δικτατορίας της 4ης Αυγούστου, εξορίστηκε στην Ανάφη και στη συνέχεια φυλακίστηκε στην Ακροναυοπλία. Εκτελέστηκε στο Σκοπευτήριο της Καισαριανής την 1η Μαίου 1944 με τους 200 από το στρατόπεδο Χαϊδαρίου όπου είχε μεταφερθεί.
Κουργιώτης Δημήτρης του Βασίλη. Εργάτης. Πρόσφυγας. Είχε γεννηθεί στη Κίο της Μ. Ασίας το 1914. Κάτοικος Θεσσαλονίκης. Στέλεχος του ΚΚΕ. Επί δικτατορίας Μεταξά πέρασε στην παρανομία για την αντιδικτατορική του δραστηριότητα, όμως συνελήφθη τον Αύγουστο του 1938 και κλείστηκε στην Ακροναυπλία.
Κωνσταντινίδης Δημήτρης
 |
| Δημήτρης Κωνσταντινιδης |
 |
| Νίκος Μανέκας |
Μανέκας Νίκος του Κώστα. Γεννήθηκε το 1903 στο Ζαγόρι της Ηπείρου, απ’ όπου έφυγε μικρός αναζητώντας καλύτερη τύχη και βρέθηκε στη Χωριστή Δράμας, όπου άρχισε να εργάζεται ως αυτοκινητιστής. Αργότερα μετακόμισε στη Θεσσαλονίκη. Στέλεχος της ΟΚΝΕ και του ΚΚΕ, γενικός γραμματέας του Σωματείου Αυτοκινητιστών Θεσσαλονίκης. Υποψήφιος βουλευτής Θεσσαλονίκης στις εκλογές του 1935 με το ΕΜΕΑ και το 1936 με το Παλλαϊκό Μέτωπο στο οποίο συμμετείχε και το ΚΚΕ. Πήρε μέρος στα γεγονότα του Μάη του 1936. Λίγες μέρες αργότερα συνελήφθη και εξορίστηκε στον Άη Στράτη, αλλά δραπέτευσε με άλλους 5 συντρόφους του, ένα χρόνο περίπου αργότερα και πέρασε στην παρανομία. Το 1939 συνελήφθη εκ νέου και μεταφέρθηκε αρχικά στις φυλακές της Αίγινας και αργότερα στην Ακροναυπλία.
 |
| Αφιέρωση του Νίκου Μανέκα από την Ακροναυπλία στη γυναίκα του Στέλλα |
 |
| Πάνος Μέκαλης |
Μέκαλης Πάνος του Θωμά. Εργάτης. Από τα Γιάννινα. Μέλος του ΚΚΕ. Το 1933 φυλακίζεται στις φυλακές Ακραίου (Ηπείρου). Τον Ιούνιο του 1936, καταζητούμενος από την Ασφάλεια για να εκτοπιστεί, εγκαταστάθηκε στη Θεσσαλονίκη όπου συνελήφθη αργότερα και παραπέμφθηκε με την κατηγορία της εσχάτης προδοσίας (Βλέπε και Ριζοσπάστη 15-6-36). Ακροναυπλιώτης.
 |
| Μπεραχιά Ανρί |
Μπεραχιά ή Περαχιά Ανρί. Εργάτης. Εβραίος από τη Θεσσαλονίκη. Στέλεχος του αρχειομαρξιστικού ρεύματος κατά τον Μεσοπόλεμο, γραμματέας της ΚΟΜΛΕΑ στη Θεσσαλονίκη, υποψήφιος βουλευτής στις επαναληπτικές εκλογές Θεσσαλονίκης το 1933. Εξέδιδε την εφημερίδα «Προλετάριος» στα ελληνικά και στη λαντίνο, και είχε ιδρύσει το «Ακαδημαϊκό Βιβλιοπωλείο». Ακροναυπλιώτης.
Νικολαΐδης Δημήτριος (Τάκης) του Παναγιώτη. Από τη Θεσσαλονίκη. Στέλεχος του ΚΚΕ. 31 χρόνων. Εξόριστος το 1935 στον Άη Στράτη. Στο υπόμνημα των εξόριστων προς την κυβέρνηση για να τους δοθεί αμνηστία υπογράφει ως υποδηματοποιός (30-11-1935). Φυλακισμένος στη συνέχεια στην Ακροναυπλία.
Σαββόπουλος Σάββας
 |
| Σάββας Σαββόπουυλος |
Στρατής Αλμπέρτος. Αλλού Εσδρατή Αλμπέρτος, που είναι μάλλον το σωστό. Εβραίος από τη Θεσσαλονίκη. Τσαγκάρης. Ακροναυπλιώτης.
Τσίρκας Κώστας
 |
| Κώστας Τσίρκας |
Τρεις επστολές» «Πάμε στη μάχη»
Πριν εκτελεστεί άφησε τρία χαρτάκια. Ένα πέταξε δεμένο σε μαντίλι. Ένα βρέθηκε στο σακάκι του και ένα στην κουβέρτα του.
Στο πρώτο που απευθύνεται στον λαό έγραφε: «Πρωτομαγιά. Γεια σας όλοι. Πάμε στη μάχη. Κώστας Τσίρκας. 1-5-44».
Στο δεύτερο, για τους συγγενείς του, έγραφε: «Γεια και χαρά. Σας φιλώ όλους με πολλή αγάπη. Κώστας Τσίρκας. Μάρνη 52 Αθήνα».
Και στο τρίτο για τη γυναίκα του και τον γιό του: «Κατίνα, Γεωργούλη. Σας φιλώ με αγάπη. Κώστας Τσίρκας. Μάρνη 52».
Η λεζάντα της κεντρικής φωτογραφίας μας
Στη φωτο που δημοσιεύουμε από το αρχείο μας: Κρατούμενοι στην Ακροναυπλία κομμουνιστές της Θεσσαλονίκης, στελέχη όλοι του συνδικαλιστικού κινήματος, με συμμετοχή στα απεργιακά γεγονότα της 9ης τγου Μάη 1936. Καθιθστοί από αριστερά: Δημήτρης Κωνσταντινιδης, πρόεδρος του σωματειου των Τροχιοδρομικών (Τραμ), Ζαφείρης Βεκιδης, Γενικός Γραμματέας του Ενωτικού Εργατικού Κέντρου Θεσσαλονίκης, Χαρφάλαμπος Μελανεφίδης, Γραμματέας της «Ενωτικής Επιτροπής» που σχηματίστηκε ύστερα από τη συνένωση των τριών Εργατικών Κέντρων της πόλης, Σάββας Σαββόπουλος, πρόεδρος του σωματείου Κλινοποιών, Νίκος Μανέκας, πρόεδρος του σωματείου οδηγών αυτοκινητων. Όρθιοι: Ανδρέας Αξαρλής, μέλος της διοίκησης του σωματείου τυπογράφων και Δημήτρης Βαλσάμης, σύμβουλος στη διοίκηση του σωματείου Οικοδόμων Θεσσαλονίκης. Οι περισσότεροι από αυτούς ήταν μεταξύ των 200 εκτελεσμένων κομμουνιστών την Πρωτομαγιά του 1944.
